<\/p>\n
Katar merkezli Al Jazeera kanal\u0131na konu\u015fan uzmanlar, “Nimbus Projesi” ad\u0131 verilen ve Nisan 2021’de \u0130srail’in Google ve Amazon \u015firketleriyle imzalad\u0131\u011f\u0131 1,2 milyar dolarl\u0131k projeye ili\u015fkin endi\u015felerini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
Uzmanlar, veri depolamas\u0131, toplamas\u0131, analizi, veri \u00fczerinden motif ve \u00f6zellik tan\u0131mlamas\u0131 ve bu toplanan bilgilerle olas\u0131 veri ve motif tahmini yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir bulut (Cloud) ve makine \u00f6\u011frenimi sistemi olan “Nimbus Projesi”nin \u0130srail\u2019in kullan\u0131m\u0131nda olmas\u0131n\u0131n potansiyel tehlikelerine dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Amnesty Tech grubu ge\u00e7ici direkt\u00f6r\u00fc Damini Satija, \u0130srail’in halihaz\u0131rda b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 g\u00f6zetleme teknolojine sahip oldu\u011funu, s\u00f6z konusu projeyle \u0130srail’e ileri seviyede teknoloji sa\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bunun kullan\u0131m\u0131n\u0131n ise zaten var olan insan haklar\u0131 ihlallerini daha da h\u0131zland\u0131rabilece\u011fini ileri s\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n
Satija, s\u00f6z konusu projenin \u0130srail’e kendi ihtiya\u00e7lar\u0131na uyarlayabilece\u011fi bir ara\u00e7 sunabilece\u011fini, bunun ise Filistin halk\u0131na y\u00f6nelik bask\u0131, tahakk\u00fcm ve ayr\u0131\u015ft\u0131rma sistemi olan “apartheid”\u0131 te\u015fvik edece\u011fini savundu.<\/p>\n
YouTube’da \u00e7al\u0131\u015fan yaz\u0131l\u0131m m\u00fchendisi Zelda Montes ise s\u00f6z konusu projeye ili\u015fkin Google’\u0131n, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na dan\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek, “Pek \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fan bu s\u00f6zle\u015fmenin i\u00e7inde oldu\u011funu bile bilmiyor. Google’da yakla\u015f\u0131k 180 bin \u00e7al\u0131\u015fan var ancak bu ki\u015filerin \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131sm\u0131 \u0130srail h\u00fck\u00fcmeti ile b\u00f6yle bir s\u00f6zle\u015fme oldu\u011funu biliyor.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Projenin “gizlili\u011fi” nedeniyle bilgilerinin k\u0131s\u0131tl\u0131 oldu\u011funa dikkati \u00e7eken Montes, “Eme\u011fimizin bilmedi\u011fimiz \u015fekillerde kullan\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.” dedi.<\/p>\n
Montes, \u0130srail’le yap\u0131lan anla\u015fmaya dahil olmalar\u0131ndan duydu\u011fu rahats\u0131zl\u0131\u011fa dair de \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“Do\u011fas\u0131 gere\u011fi siyasi olan bir s\u00f6zle\u015fmeyi tarafs\u0131zm\u0131\u015f gibi g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u00e7ok sorumsuzca oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum \u00e7\u00fcnk\u00fc bir h\u00fck\u00fcmetle s\u00f6zle\u015fme yap\u0131yorsunuz ve bu da siyasi bir \u015fey. \u015eu anda d\u00fcnyadaki en y\u00fcksek mahkeme taraf\u0131ndan soru\u015fturulan \u0130srail h\u00fck\u00fcmeti ile neden herhangi bir s\u00f6zle\u015fme yap\u0131yoruz?”<\/p>\n
Nimbus Projesi, veri depolamas\u0131, toplamas\u0131, analizi, veri \u00fczerinden motif ve \u00f6zellik tan\u0131mlamas\u0131 ve bu toplanan bilgilerle olas\u0131 veri ve motif tahmini yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir bulut (Cloud) ve makine \u00f6\u011frenimi sisteminden olu\u015fuyor.<\/p>\n
Nimbus Projesi ad\u0131 verilen 1,2 milyar dolarl\u0131k projenin s\u00f6zle\u015fmesi Nisan 2021’de \u0130srail ile Google ve Amazon \u015firketleri aras\u0131nda imzaland\u0131.<\/p>\n
\u0130srail Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131, 21 Nisan 2021’de s\u00f6z konusu anla\u015fmaya ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamas\u0131nda, \u0130srail’in yakla\u015f\u0131k 1,2 milyar dolar bir yat\u0131r\u0131mla kendi yerel bulut depolama sunucu merkezlerini kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak devasa bir devlet ihalesi olan Nimbus Projesi’ni, Google ve Amazon’un kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyurdu.<\/p>\n
S\u00f6z konusu sistem, \u0130srail ve ordusunun sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm veri tabanlar\u0131, kaynaklar\u0131 hatta sokak ve dron kameralar\u0131 gibi canl\u0131 g\u00f6zlem kaynaklar\u0131ndaki t\u00fcm verileri kendinde toplayabilme \u00f6zelli\u011fine sahip.<\/p>\n