<\/p>\n
D\u00fczce \u00dcniversitesi (D\u00dc) T\u0131p Fak\u00fcltesi, N\u00f6roloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Burcu Polat, yapt\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klamada, zihnin, hayat\u0131n ilerleyen d\u00f6nemlerinde farkl\u0131 nedenler ile i\u015flevini yitirmesi anlam\u0131na gelen demans\u0131n en s\u0131k g\u00f6r\u00fcleninin, alzaym\u0131r hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funa i\u015faret etti.<\/p>\n
Alzaym\u0131r hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u00fcm demans vakalar\u0131n\u0131n y\u00fczde 75’ini olu\u015fturdu\u011funu aktaran Polat, hastal\u0131\u011f\u0131n, n\u00fcfusun ya\u015flanmas\u0131 ile d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda evrensel bir sorun haline geldi\u011fini bildirdi.<\/p>\n
Hastal\u0131\u011f\u0131n \u00e7o\u011funlukla 65 ya\u015f \u00fcst\u00fcnde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dikkati \u00e7eken Polat, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Geli\u015ftirilen yeni tarama y\u00f6ntemleri ile hastal\u0131\u011f\u0131n te\u015fhis edilmeden 15-20 y\u0131l \u00f6nce ba\u015flayabildi\u011fini biliyoruz, maalesef yava\u015f ve sessiz olarak ilerleyen bir durumdur. Hastal\u0131\u011fa yakalanan ki\u015filerde beyindeki harabiyet, rastlant\u0131sal olarak veya genetik bir yatk\u0131nl\u0131kla ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. \u00c7ok say\u0131da risk fakt\u00f6r\u00fc, hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fmas\u0131na zemin haz\u0131rl\u0131yor. Hastal\u0131\u011f\u0131n ilerlemesine neden olan, beyin h\u00fccrelerinin i\u00e7inde ve h\u00fccrelerin aras\u0131nda bozulmaya yol a\u00e7an maddeleri \u00f6l\u00e7me y\u00f6ntemleri geli\u015ftirilmi\u015ftir. Bu y\u00f6ntemlerle hastal\u0131\u011fa neden olan ve h\u00fccrelerde biriken baz\u0131 maddelerdeki de\u011fi\u015fiklikler saptanmaktad\u0131r.”<\/p>\n
Polat, hastal\u0131\u011fa neden olabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen pek \u00e7ok fakt\u00f6r olabildi\u011fini belirterek, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“Baz\u0131lar\u0131 de\u011fi\u015ftirebilece\u011fimiz, baz\u0131lar\u0131 ise de\u011fi\u015ftiremeyece\u011fimiz risk fakt\u00f6rleridir. Ya\u015f, genetik yatk\u0131nl\u0131k, cinsiyet, \u0131rk, de\u011fi\u015ftirilemeyen risk fakt\u00f6rleridir, ancak sigara, alkol, \u015fi\u015fmanl\u0131k, hipertansiyon, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131, kolesterol y\u00fcksekli\u011fi, kalp hastal\u0131klar\u0131, kafa travmalar\u0131, depresyon, d\u00fc\u015f\u00fck e\u011fitim, beslenme tarz\u0131 ise de\u011fi\u015ftirilebilen ve korunabilen risk fakt\u00f6rleridir. Alzaym\u0131r hastal\u0131\u011f\u0131nda en yeni risk fakt\u00f6r\u00fc \u00e7evre kirlili\u011fidir. Soludu\u011fumuz ve maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00f6t\u00fc hava ve partik\u00fcller, hastal\u0131\u011f\u0131n gidi\u015fat\u0131n\u0131 etkiliyor. Hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 ila\u00e7 tedavisinin yan\u0131 s\u0131ra, beyni me\u015fgul eden aktiviteler, Akdeniz tipi diyet, iyi bir uyku d\u00fczeni, enfeksiyonlardan korunma, g\u00fcnde en az yar\u0131m saat y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f, gereksiz ila\u00e7 ve benzeri maddelerden ka\u00e7\u0131nma, temiz hava ko\u015fullar\u0131 olan yerlerde ya\u015fama, elektromanyetik alanlardan m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar uzak durmak hastal\u0131ktan korunmada \u00f6nemli tavsiyelerdir.”<\/p>\n